Voor elk kwartier met een uitzonderlijke onbalansprijs zoeken we uit wat er die vijftien minuten werkelijk anders was dan verwacht.
Hoe het er nu voor staat
Pieken in beeld
60
de scherpste momenten van de laatste dagen
Hoogste tekortprijs, jaar
€ 4.400
op 15 augustus 2026
Laagste overschotprijs, jaar
€ -3.985
op 28 april 2026
Kwartieren boven 500 euro, 30 dagen
38
van de 2.880
In de afgelopen dertig dagen stond de tekortprijs 38 kwartieren boven de 500 euro per MWh, van de 2.880 kwartieren in die periode. Elk van die momenten krijgt op het dashboard een eigen verklaring.
De laatste drie pieken, in de woorden van de piekverklaring zelf:
Piek op 13 november 2026 van 15:00 tot 15:15 (1 kwartier): overschotprijs tot € -300/MWh. Meest waarschijnlijke oorzaak volgens de piekverklaarder van AQ: onverklaard. TenneT had 111 MW opregelvermogen nodig; in de biedladder stond 759 MW.
Piek op 12 november 2026 van 17:00 tot 17:30 (2 kwartieren): tekortprijs tot € 1.500/MWh. Meest waarschijnlijke oorzaak volgens de piekverklaarder van AQ: dunne of steile biedladder (de ladder van dit kwartier was duurder dan normaal: dat scheelde EUR 96/MWh bij hetzelfde volume). TenneT had 192 MW opregelvermogen nodig; in de biedladder stond 553 MW.
Piek op 12 november 2026 van 17:15 tot 17:30 (1 kwartier): tekortprijs tot € 1.500/MWh. Meest waarschijnlijke oorzaak volgens de piekverklaarder van AQ: dunne of steile biedladder (de ladder van dit kwartier was duurder dan normaal: dat scheelde EUR 129/MWh bij hetzelfde volume). TenneT had 206 MW opregelvermogen nodig; in de biedladder stond 525 MW.
Bijgewerkt op 18 november 2026. Deze cijfers worden elk uur opnieuw berekend uit de bronnen hieronder en staan als tekst in deze pagina, niet alleen in een grafiek.
Wat het is
Een hoge onbalansprijs is een symptoom. De vraag is waarvan. Dit dashboard splitst dat in twee lagen, en houdt ze streng uit elkaar.
De oorzaak is wat er in de wereld anders liep dan gedacht. Een windpark dat minder draaide dan de voorspelling zei. Een centrale die uitviel. Een kabel naar het buitenland die vol zat. Een vraag die hoger uitkwam dan het model dacht. Dat zijn allemaal dingen die we kunnen meten door de voorspelling van een dag eerder naast de realisatie te leggen.
De mechaniek is hoe dat vervolgens in de prijs terechtkwam. Dat de krapte in heel het gekoppelde gebied zat, dat de biedladder duurder was dan normaal, dat er ook mFRR bij moest. Dat is geen verklaring van waarom er krapte was; het is de route waarlangs de krapte een prijs werd.
Wie die twee door elkaar haalt komt uit op een tautologie: de prijs was hoog omdat de prijs hoog was. Daarom staat bij elke piek apart wat de oorzaak was, wat de mechaniek was, en wat het uitdrukkelijk niet was.
De grafieken bij dit onderwerp staan op het dashboard, onder het tabblad Piekverklaring. Daar staat een jaar aan kwartierdata achter, met de mogelijkheid om in te zoomen en over de tijd te schuiven. Naar het dashboard.
Hangt hiermee samen
Onbalansprijs — De prijs per megawattuur die TenneT per kwartier in rekening brengt voor onbalans, afgeleid uit de duurste inzet die in dat kwartier nodig was.
Biedladder — De stapel biedingen waaruit TenneT kiest, van goedkoop naar duur; de prijs van de laatste bieding die nodig was bepaalt de onbalansprijs.
PICASSO en de CBMP — Het Europese platform dat aFRR-energie over de grenzen heen verdeelt; de prijs die eruit komt geldt voor alle aangesloten landen tegelijk.
Prognosefout — Het verschil tussen wat er een dag eerder voor zon, wind en verbruik werd voorspeld en wat het werkelijk werd; dit is waar bijna alle onbalans begint.
Waar het vandaan komt
TenneT, ENTSO-E, NED.nl, KNMI en Open-Meteo; per piek staat de bron bij de regel